Om te blijven ~ een column over Gerard Reve, een ezel en een Mariabeeld

Bestaat er een verhaal over een Mariabeeld dat op een nacht van haar plek verdween, de wereld in ging om goede werken te verrichten en nooit meer is teruggekomen? Een variant: na eeuwen ondersteuning bieden aan die en die, ook aan die viespeuk die telkens naar haar borsten kijkt, keert ze terug met zulke ernstige burn-out klachten dat ze met haar schelle overspannen stem alleen maar kan roepen dat ze in de komende decennia echt geen gezeik aan haar hoofd wil hebben. Ik moest daaraan denken toen een collega mij bij de arm pakte en overhaast naar de stilteruimte bracht en me de lege plek in het katholieke nisje liet zien waar ons Mariabeeld altijd had gestaan, tussen twee op elektriciteit brandende kaarsjes in. Alleen haar voetafdruk was nog zichtbaar. Weg. Weg Vrouwe met het zoete gelaat en ontvangende handen. Er is weinig heilig meer in dit leven, dacht ik en vertelde daarmee niets nieuws aan mezelf. Verhalen van wenende Maria’s ken ik wel, zei ik hardop, en ook wel van Mariaverschijningen, maar Mariaverdwijningen, nee.

Bedacht ik een rondreizende Maria omdat ik kort daarvoor de film EO had gezien van cineast Jerzy Skolimowski? Anderhalf uur lang observeer je de wereld door de ogen van een ezel. Het zijn melancholieke ogen. Goede en slechte mensen kruisen het pad  van EO op zijn barre levenstocht. Er is veel dierenleed. Of EO nu in het circus of in een kantine met hossende voetbalfans is: de verhouding tussen mens en dier is totaal verziekt, dat was al zo lang voor wij allen geboren werden. Zie het dier. Verander het maar eens. 

EO,  het verdwenen Mariabeeld, als vanzelf sprong mijn geheugen naar Gerard Reve. Lees op Literair Nederland de hele column.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Om te blijven ~ een column over Gerard Reve, een ezel en een Mariabeeld

Het verschil in blikken ~ over De jongeman van Ernaux

De jongeman van Annie Ernaux oogt ondervoed. Zijn rug is te smal voor een leesbare letter. De flappen zijn extra dik om hem toch body mee te geven. Binnen drie kwartier heb je De jongeman en het nawoord van vertaler Rokus Hofstede gelezen. Toch viel deze compacte liefdesgeschiedenis tussen een oudere vrouw en een jongen van vijfentwintig mij niet tegen. Ernaux raakt me gemakkelijk en dat komt door passages als de volgende: ‘Op een zondag in Fécamp wandelden we hand in hand op de pier vlak aan zee. Van begin tot eind werden we gevolgd door de ogen van de mensen die op de betonnen richel langs het strand zaten. A. wees me erop dat we onbetamelijker waren dan een homostel.’ De eerste keer dat R. en ik hand in hand liepen was op het Leidseplein. Toen we elkaar zoenden klonk afkeurend jongensgeschreeuw. Ik vrees dan ook, zonder daar nu een rangschikking van erger naar minder erg van te willen maken, dat een mannenstel hand in hand tóch onbetamelijker wordt gevonden.

Soms lopen we nog steeds hand in hand, eerder buiten dan in Amsterdam, en dan zijn we allebei op het dierlijke af alert. Lees verder op Literair Nederland.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , , | Reacties uitgeschakeld voor Het verschil in blikken ~ over De jongeman van Ernaux

Optreden in Oranjekerk ~ over Augustus en meer

PERSBERICHT REGENBOOG

Vrijdagmiddag 24 februari van 15 tot 17 uur is auteur, dichter, columnist (Literair
Nederland) en humanistisch geestelijk verzorger Eric de Rooij onze gast tijdens de
Regenboog-bijeenkomst in de Amsterdamse Oranjekerk (Tweede van der
Helststraat 1-3).

Hij publiceerde twee romans waarvan de laatste onlangs verscheen. Het boek met
de titel Augustus is een coming-of-age verhaal dat zich afspeelt aan het einde van
de jaren tachtig van de vorige eeuw. De moord op een vriend in 1988 inspireerde
hem tot het schrijven van deze roman. Het Amsterdamse uitgaansleven, de
vriendschap tussen twee jonge jongens, de aids-epidemie en een rusteloze
zoektocht spelen een belangrijke rol.

De Rooij zal door journalist Paul Hofman worden geïnterviewd over zijn leven, werk, inspiratie, coming-out, ouder worden en veel meer.
Locatie: Oranjekerk, Tweede van der Helststraat 1-3
Tijd: 15 – 17 uur (zaal open 14.30 uur)
Entree: 4 euro inclusief hapje en drankje


Geplaatst in Uncategorized | Reacties uitgeschakeld voor Optreden in Oranjekerk ~ over Augustus en meer

Ik heb geen tikkie ~ over Felix Krull en Thomas Mann

Op zaterdagavond word ik gebeld. We zijn niet meer dan vage kennissen, daarom ben ik verrast zijn stem te horen. Vorig jaar mei zagen we elkaar voor het laatst. Hij droeg toen een rood giletje op een English Hatter. Tijdens de corona-epidemie stuurde hij mij geregeld een podcast van zijn huisarts in ruste. Over de voor- en nadelen van groepsimmuniteit.  Soms was zijn toon wat in mineur, voorspelde hij dat we allemaal naar de ratsmodee gingen. Dan verstuurde hij als Whatsapp bericht een walsje op zijn mondharmonica. Ik antwoordde altijd vriendelijk; soms met een kleine steunbetuiging.
Hij bekeek de zaken graag van twee kanten. De mensen in het verpleeghuis hadden het niet makkelijk, maar hij zelf, als kleine ondernemer, leed ook. ‘Ik stap telkens te laat in’, vertelde hij. Dat begon al toen hij met de Britannica encyclopedieën langs de deuren ging en de mensen niet meer op papier maar gratis en digitaal hun informatie vonden. ‘Ik ben als de stad Utrecht. Die bouwde ook een pesthuis toen de pest was uitgewoed.’

‘Sorry dat ik je bel,’ zegt hij als ik hem vriendelijk en verbaasd heb begroet, ‘Maar ik zit in moeilijkheden.’ Lees verder op Literair Nederland.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Ik heb geen tikkie ~ over Felix Krull en Thomas Mann

Even de doden bijpraten ~ over Andrew Holleran

Het is niet ongewoon om met de doden te praten zoals Lark doet in Andrew Hollerans roman The beauty of men (1996). Lark rijdt over Eighth Avenue en denkt aan de doden in zijn leven: ‘It’s a curious thing about the dead that we keep talking to people even after they die. In fact, that may be when we really start talking to them: when they’re no longer able to talk.’
De vrienden waarmee Lark in gesprek is, zijn gestorven aan aids. Lark is dan ook een man diep in zijn midlife-crisis, die deze jarentachtigplaag heeft overleefd, misschien met meer geluk dan wijsheid, wie zal het zeggen. Lark zelf zwijgt erover. Het zijn veelal de dingen van alledag die passeren, of het zijn herinneringen aan gedeelde gebeurtenissen. 

Lark herkauwt zijn leven en de doden helpen hem daarbij. Het hoort misschien wel bij het ouder worden. Het hoort ook bij rouw. Lees verder op Literair Nederland.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Even de doden bijpraten ~ over Andrew Holleran

Back in the USSR ~ over Neubach van Erik Voermans

Wat Neubach, de debuutroman van Erik Voermans (1958), vooral duidelijk maakt: de klassieke muziek van Nederlandse makelij is van teleurstellende kwaliteit. En hoe dat komt, vertelt hoofdpersoon Vladimir Neubach ons ook: ‘“Soms maakten ze goed klinkende muziek, maar wat was de betekenis? Het leek maar hoogst zelden een zaak van leven of dood.”’ Als tegen het einde van de roman in het Concertgebouw een concert genaamd ‘Spiegel van deze tijd’ wordt gehouden, ontvangt Neubach voor zijn werk een daverend applaus in tegenstelling tot zijn Nederlandse collega’s Govert de Lange, Van Engelen en Brugman. Al worden de Nederlandse collega’s afgeserveerd, het betekent niet dat Neubach een rustig en gelukkig leven leidt. Integendeel. ‘Het was al tijden stil in zijn hoofd.’ Zo opent de roman, het motief dat naar zijn uiteindelijke ondergang zal leiden. Klik hier voor de gehele recensie.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , | Reacties uitgeschakeld voor Back in the USSR ~ over Neubach van Erik Voermans

Heb l(i)ef ~ mijn 50e column voor Literair Nederland, over Stephan Sanders, Gerard Reve en een glossy

‘Jij hoeft niet te betalen, jij bent een VIP,’ zei gastvrouw Antoinette. ‘Drankjes en hapjes zijn van het huis.’ Ik stapte doorregend en zoals gewoonlijk veel te vroeg de Oranjekerk in de Amsterdamse Pijp binnen. Er was nog bijna niemand. Een man sneed het kerstbrood aan. Ik had vriend H. uit Taiwan meegebracht. Aan het einde van de middag zou het eerste nummer van Q glossy Zuid gepresenteerd worden, een bundeling van interviews rondom het thema Heb l(i)ef. Jezelf zijn in Zuid. Een huzarenstukje van journalist Paul Hofman die alle interviews voor zijn rekening had genomen.
Ondanks het slechte weer was de kerk op het laatste moment ruim gevuld. Op het podium stonden interviewer Hofman en, met een doek om zijn schedel geslagen, Stephan Sanders; achter hen een regenboogvlag. H. en ik gingen wat achterin zitten. Het was, moet ik bekennen, een lange middag voor hem, de woordjes Nederlands die hij met de app DuoLingo had geleerd, waren onvoldoende om alles goed te kunnen volgen. Zangeres Tessa Belinfante zong Pride van U2, maar ook dit hoogtepunt uit de westerse jarentachtigmuziek was hem onbekend. Halverwege viel hij tegen mijn schouder in slaap. Lees verder op Literair Nederland

Klik hier alle interviews in de Q-glossy Zuid.

En hier voor de pdf met alle interviews.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Heb l(i)ef ~ mijn 50e column voor Literair Nederland, over Stephan Sanders, Gerard Reve en een glossy

Aankondiging nieuw boek: Hij/hem. Een ABC van regenboogboeken

Dat ene boek dat je leven veranderde, bij toeval gevonden in de bibliotheek of in een boekhandel.

Of misschien was je er echt naar op zoek?

Naar dat ene boek waardoor je meer van jezelf ontdekte, dat je hielp om uit de kast te komen, dat onder woorden bracht wat in je leeft. Dat je hielp om het leven te omarmen. Wat internet nu biedt, bood vroeger uitsluitend de literatuur: een venster op de wereld en op jezelf.

Hij/hem Een ABC van Regenboogboeken is niet zomaar een alfabet aan gayclassics. Het is een staalkaart aan persoonlijke verhalen over boeken die een leven hebben bepaald of veranderd. Sommige boeken zijn van levensbelang geweest: je keek in een spiegel en zag een toekomstig bestaan.

Maak kennis met de boeken van James Purdy, André Aciman, Gerard Reve, Louis Couperus of Christopher Isherwood. Ontdek Jaap Harten, Hervé Guibert of John Fox. Auteurs die op hun beurt zoeken en zochten naar lezende ogen van herkenning.

In de beperking toont zich de meester: Hij/hem Een ABC van Regenboogboeken stoft klassiekers af en zet vergeten schrijvers in de etalage. Hij/hem beperkt zich tot de H binnen de LHBTIQI-gemeenschap. In elke bijdrage staat telkens de persoonlijke betekenis van auteur en boek centraal.

In Hij/hem Een ABC van Regenboogboeken staan zesentwintig met passie geschreven essays gebundeld over Nederlandse of in het Nederlands vertaalde gayclassics. Zodat nieuwe lezers oude helden ontmoeten en oude lezers nieuwe helden ontdekken.

Met bijdragen van Anton Brand, Ronny Boogaart, Gerard van Emmerik, Paul Hofman, Looi van Kessel, Matthijs Looij, Nop Maas, Martijn Nicolaas, Th. van Os, Klaas la Roi, Nick Tomberge  en Jos Versteegen.

Onder redactie van Coen Peppelenbos, Doeke Sijens en Eric de Rooij.

Klik hier voor de voorjaarscatalogus 2023 van Uitgeverij kleine Uil.

Geplaatst in Uncategorized | Tags: , , | Reacties uitgeschakeld voor Aankondiging nieuw boek: Hij/hem. Een ABC van regenboogboeken

Duits op z’n Grieks ~ over Rimini, Griekse wijn en Rubinstein

Rimini zien, en dan verloren raken. Als het licht in Rialto aangaat, blijf ik enkele seconden bewegingloos zitten, overweldigd door zoveel. Wat een prachtige en belangrijke film heeft Ulrich Seidl gemaakt. Over een aan lager wal geraakte schlagerzanger, een desolate badplaats in de winter, een pijnlijke vader-dochter-relatie, opgevrolijkt met oude-mensenlust en ingebed in een groter verhaal over Europa, dat door migratiestromen naar een nieuwe samenleving kantelt. Hoofdpersoon Richie Bravo zingt tegen het einde van de film mee met Griechischer Wein, dat bekende lied van Udo Jürgens. Het is Duits op z’n Grieks, of Grieks op z’n Duits. Je hebt Udo Jürgens en Rex Gildo die Duits zingen op Griekse klanken, maar ook Demis Roussos en Vicky Leandros, Grieken die Duits zingen op Griekse klanken – het is de enige schlagervorm waarbij ik met een dikke keel brokken wegslik. Lees verder op Literair Nederland.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Duits op z’n Grieks ~ over Rimini, Griekse wijn en Rubinstein

Mij gaat het om Uria ~ column over een vergeten personage

‘De klemtoon ligt op de i,’ zei mijn collega afgelopen donderdag. Uría. Een naam die ik me toch had moeten herinneren. Hij, Uria, vaak met de toevoeging de Hettiet, speelt een cruciale rol in dat beroemde Bijbelverhaal over geilheid, bedrog en geweld: de liefdesgeschiedenis van koning David en Batseba. Ontelbare keren heb ik het verhaal gehoord en gelezen. Zelfs de billen van Batseba staan me bij, dankzij een filmscene op televisie. Het voyeurisme van de kijker werd bevestigd door de blik van koning David die vanaf een ander dak of vanachter een  open raam toekeek hoe Batseba de ene emmer water na de andere over zich heen gooide. Niet gewend om bloot te zien, werden haar billen voor altijd in mijn geheugen gegrift.

Mijn collega nodigde me uit om in haar dienst het verhaal van David, Batseba en Uria (met de klemtoon op de i dus) voor te lezen. En opeens, onder het lezen, had ik te doen met Uria – het vergeten personage van de drie. Terwijl Batseba baddert, David eerst toekijkt en haar daarna bij hem in het paleis uitnodigt voor een vrijpartij, vecht Uria, zich van geen kwaad bewust, voor zijn koning aan het front. Als Batseba zwanger blijkt, roept David hem terug naar Jeruzalem. Hij hoopt dat Uria zijn verlof bij zijn vrouw doorbrengt, zodat zijn daad en haar overspel verborgen blijven. Maar Uria is zo loyaal, dat hij alle lichamelijke pleziertjes weigert. En dan vindt het grote verraad plaats. David geeft de opdracht bij de komende veldslag Uria in de voorste linies te laten strijden en hem op een geschikt moment in de steek te laten. De opzet lukt, Uria sneuvelt. Lees verder op Literair Nederland.

Geplaatst in Literair Nederland | Tags: , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Mij gaat het om Uria ~ column over een vergeten personage